Τα επόμενα βήματα στο Κυπριακό, ενόψει της καθόδου της Μαρία Άνχελα Ολγκίν τον Οκτώβριο και της προετοιμασίας άτυπης διευρυμένης διάσκεψης, βρέθηκαν στο επίκεντρο της σύσκεψης του Εθνικού Συμβουλίου υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, την Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου 2026, στο Προεδρικό Μέγαρο.
Όπως δήλωσε μετά τη σύσκεψη ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης, ο Πρόεδρος ενημέρωσε την πολιτική ηγεσία για τις συναντήσεις και τις εξελίξεις που μεσολάβησαν από την προηγούμενη συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου, στις 3 Αυγούστου.
Οι επαφές και οι προτάσεις του Προέδρου
Η ενημέρωση κάλυψε τις συναντήσεις του Προέδρου Χριστοδουλίδη με τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας στις 26 Αυγούστου, στις 9 Σεπτεμβρίου και στις 17 Σεπτεμβρίου, καθώς και τις επαφές του στη Νέα Υόρκη.
Μεταξύ αυτών ήταν η συνάντηση της 22ας Σεπτεμβρίου με την προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών και η συνάντηση με τον ίδιο τον ΓΓ του ΟΗΕ.
Σύμφωνα με τον Εκπρόσωπο, παρουσιάστηκαν επίσης οι προτάσεις που είχε υποβάλει ο Πρόεδρος στον κ. Erhürman. Αυτές αφορούν τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, τη μεθοδολογία και την ουσία του Κυπριακού.
Το Εθνικό Συμβούλιο ενημερώθηκε ακόμη για τις επαφές του Ελληνοκύπριου διαπραγματευτή με τις κ. DiCarlo και Holguín στη Νέα Υόρκη, αλλά και για την κοινή συνάντησή του με τον Τουρκοκύπριο διαπραγματευτή, παρουσία των δύο αξιωματούχων.
Προετοιμασία για άτυπη διευρυμένη διάσκεψη
Κατά τον κ. Λετυμπιώτη, ακολούθησε διεξοδική ανταλλαγή απόψεων για το πώς μπορεί να ενισχυθεί η πρωτοβουλία του ΓΓ του ΟΗΕ, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη.
Η συζήτηση έγινε ενόψει της καθόδου της κ. Holguín στην Κύπρο τον Οκτώβριο και της προετοιμασίας μιας άτυπης διευρυμένης διάσκεψης.
Ο Εκπρόσωπος ανέφερε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά παραμένει προσηλωμένη στην προσπάθεια και θεωρεί πως πρόοδος μπορεί να υπάρξει μέσα από εποικοδομητικές προτάσεις, τη συμβολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις προσπάθειες του ΟΗΕ και την αναγκαία πολιτική βούληση όλων των πλευρών.
Υπογράμμισε επίσης ότι, όταν υπάρχουν προκλήσεις, η προσέγγιση της πλευράς και του ΓΓ του ΟΗΕ είναι πως χρειάζεται περισσότερος και όχι λιγότερος διάλογος.
Σύμφωνα με τον ίδιο, έχουν κατατεθεί προτάσεις και στα τρία πεδία που ο ΓΓ του ΟΗΕ έχει προσδιορίσει ως βασικά για την επίτευξη προόδου. Πρόσθεσε ότι ο Γενικός Γραμματέας θεωρεί εφικτή τη σύγκληση διευρυμένης διάσκεψης το επόμενο διάστημα, με απαραίτητη προϋπόθεση την πολιτική βούληση.
Ο στόχος πριν από τη λήξη της θητείας του ΓΓ του ΟΗΕ
Ερωτηθείς για την περίοδο μετά τη λήξη της θητείας του Γενικού Γραμματέα, ο κ. Λετυμπιώτης είπε ότι δεν έχει ακόμη φτάσει εκείνη η στιγμή.
Ανέφερε πως ο ΓΓ του ΟΗΕ έχει θέσει ως στόχο να επιτευχθεί ουσιαστική πρόοδος στο Κυπριακό μέχρι τη λήξη της θητείας του, κάτι που, όπως είπε, η Κυπριακή Δημοκρατία χαιρετίζει.
Σημείωσε παράλληλα ότι οι όροι εντολής του εκάστοτε Γενικού Γραμματέα απορρέουν από τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας, τα οποία καθορίζουν το συμφωνημένο πλαίσιο.
Τα επτά σημεία και οι 19 προτάσεις
Απαντώντας σε ερώτηση για τα ΜΟΕ, ο Εκπρόσωπος είπε ότι ο ΓΓ του ΟΗΕ είχε υποβάλει συμβιβαστική πρόταση για τα σημεία διέλευσης, την οποία η ελληνοκυπριακή πλευρά είχε αποδεχθεί και εξακολουθεί να αποδέχεται. Κατά τον ίδιο, η άλλη πλευρά δεν την έχει αποδεχθεί.
Για την αποναρκοθέτηση, παρέπεμψε σε συγκεκριμένη πρόταση της ελληνοκυπριακής πλευράς από τον Απρίλιο του 2025 για τις περιοχές που έχουν καταγράψει τα Ηνωμένα Έθνη. Δήλωσε ότι μέχρι στιγμής δεν έχει γίνει αποδεκτή ούτε συζητείται από την άλλη πλευρά.
Για την Τεχνική Επιτροπή για Φυσικές Καταστροφές, ανέφερε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά αποδέχεται τη σύστασή της, ενώ η άλλη πλευρά εξέφρασε επιφυλάξεις στην κοινή συνάντηση των διαπραγματευτών στη Νέα Υόρκη.
Σε σχέση με τον αθλητισμό, υπενθύμισε το πλαίσιο που υπογράφηκε το 2013 μεταξύ της FIFA, της UEFA, της Κυπριακής Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου και της αντίστοιχης τουρκοκυπριακής ομοσπονδίας. Πρόσθεσε ότι πραγματοποιήθηκε φιλικός αγώνας στις 19 Σεπτεμβρίου και προγραμματίζεται νέος στις κατεχόμενες περιοχές τον Οκτώβριο.
Για τις υπηκοότητες, είπε ότι οι σχετικές αιτήσεις εξετάζονται βάσει κριτηρίων και νομοθεσίας και ότι η εξέτασή τους έχει επανεκκινήσει μετά το 2024, κατόπιν ανακοίνωσης του Προέδρου.
Ο κ. Λετυμπιώτης δήλωσε ότι η πλευρά έχει τοποθετηθεί δημόσια για καθένα από τα επτά σημεία και ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει παρουσιάσει σύνολο 19 προτάσεων προς συζήτηση.
«Δεν θα απολεσθεί το διαπραγματευτικό κεκτημένο»
Ο Εκπρόσωπος διαβεβαίωσε ότι το διαπραγματευτικό κεκτημένο δεν θα χαθεί, αναφέροντας ότι η θέση αυτή περιλαμβάνεται και στις προτάσεις του ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας.
Για την καταγραφή των συγκλίσεων, είπε ότι η αρχική διευθέτηση προέβλεπε πως, μόλις ολοκληρωθεί, το σχετικό κείμενο θα δοθεί σε όλα τα μέρη, ώστε να διαμορφωθεί κοινή θεώρηση και να υποβοηθηθεί η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Κατά τον ίδιο, τα Ηνωμένα Έθνη έχουν ενημερώσει την πλευρά ότι η καταγραφή βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο. Η θέση της ελληνοκυπριακής πλευράς είναι ότι πρέπει να δοθεί τώρα σε όλα τα μέρη, ώστε να συμβάλει στην προσπάθεια του ΓΓ του ΟΗΕ.
«Δεν έχουμε την πολυτέλεια της ακινησίας»
Αναφερόμενος στις δυσκολίες της διαδικασίας, ο κ. Λετυμπιώτης δήλωσε ότι στο Κυπριακό «δεν έχουμε την πολυτέλεια της ακινησίας» και ότι η προσπάθεια για επίλυση θα συνεχιστεί.
Επισήμανε ότι σήμερα έχουν ήδη πραγματοποιηθεί δύο διευρυμένες συναντήσεις ενώπιον του ΓΓ του ΟΗΕ, με ενεργό εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ ειδικός απεσταλμένος της ΕΕ για το Κυπριακό ετοιμάζεται για επαφές.
Καταλήγοντας, ανέφερε ότι η πλευρά θα συνεχίσει με συνέπεια και επιμονή τις πρωτοβουλίες της για να υποβοηθήσει την προσπάθεια του Γενικού Γραμματέα, σημειώνοντας παράλληλα ότι για την επίτευξη προόδου χρειάζεται εποικοδομητική στάση και από την άλλη πλευρά.
Πηγή: Προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας
