Την ανάγκη οι επίσημες στατιστικές να ενσωματώνονται σε ολόκληρο τον κύκλο σχεδιασμού, εφαρμογής και αξιολόγησης της δημόσιας πολιτικής ανέδειξε ο Διευθυντής της Στατιστικής Υπηρεσίας, Σταύρος Καραγιώργης, σε εκδήλωση της Υπηρεσίας για την Ευρωπαϊκή Ημέρα Στατιστικής.
Στον χαιρετισμό του για την Ευρωπαϊκή Ημέρα Στατιστικής, ο κ. Καραγιώργης υπογράμμισε ότι η αξία των επίσημων στοιχείων δεν εξαρτάται μόνο από την ποιότητα της παραγωγής τους, αλλά και από την πρακτική αξιοποίησή τους στη λήψη αποφάσεων.
Η Ευρωπαϊκή Ημέρα Στατιστικής συμπληρώνει φέτος δέκα χρόνια από την καθιέρωσή της. Το ευρωπαϊκό θέμα της φετινής διοργάνωσης είναι «Οι ευρωπαϊκές στατιστικές σε σταυροδρόμι: προτεραιότητες, ευκαιρίες και περιορισμοί», ενώ ο εθνικός εορτασμός επικεντρώθηκε στον ρόλο των επίσημων στατιστικών στη διαμόρφωση οικονομικής πολιτικής.
Από τα στοιχεία στην ουσιαστική γνώση
Ο Διευθυντής της Στατιστικής Υπηρεσίας επισήμανε ότι η παραγωγή αξιόπιστων, ποιοτικών και συγκρίσιμων στατιστικών αποτελεί σύνθετο έργο, αλλά η δυσκολότερη αποστολή ενδέχεται να αρχίζει μετά την ολοκλήρωσή της: στη μετατροπή της πληροφορίας σε ουσιαστική γνώση.
Όπως εξήγησε, ένας υψηλός ρυθμός οικονομικής ανάπτυξης δεν δείχνει από μόνος του πώς κατανέμονται τα οφέλη, ενώ ο χαμηλός πληθωρισμός δεν σημαίνει ότι οι τιμές επέστρεψαν στα προηγούμενα επίπεδα. Αντίστοιχα, η πορεία της ανεργίας πρέπει να εξετάζεται μαζί με τις ευρύτερες συνθήκες στην αγορά εργασίας.
Κατά συνέπεια, η σωστή ερμηνεία των δεδομένων είναι εξίσου σημαντική με την αξιοπιστία τους. Η αποστολή της Υπηρεσίας, ανέφερε, περιλαμβάνει όχι μόνο την παραγωγή και τη δημοσιοποίηση στατιστικών, αλλά και την ουσιαστική υποστήριξη των κέντρων λήψης αποφάσεων.
Η σχετική πληροφόρηση αφορά την κυβέρνηση και το κράτος, καθώς και τις εργοδοτικές και συνδικαλιστικές οργανώσεις, την επιχειρηματική και ακαδημαϊκή κοινότητα και τους πολίτες. Οι επίσημες στατιστικές, τόνισε, αποτελούν δημόσιο αγαθό που πρέπει να είναι αξιόπιστο, αντικειμενικό και προσβάσιμο σε όλους.
Μετρήσιμοι στόχοι από το στάδιο του σχεδιασμού
Ο κ. Καραγιώργης υποστήριξε ότι οι επίσημες στατιστικές πρέπει να αποτελούν αναπόσπαστο μέρος ολόκληρου του κύκλου της δημόσιας πολιτικής και όχι απλώς πηγή πληροφόρησης κατά τη λήψη αποφάσεων.
Κάθε σημαντική παρέμβαση, σύμφωνα με τον ίδιο, χρειάζεται να ξεκινά με σαφή αποτύπωση του προβλήματος, να έχει συγκεκριμένους και μετρήσιμους στόχους και να συνοδεύεται από κατάλληλους δείκτες παρακολούθησης. Η αξιολόγηση δεν πρέπει να αρχίζει μετά την εφαρμογή, αλλά να εντάσσεται εξαρχής στον σχεδιασμό.
Κατά την υλοποίηση μιας πολιτικής, η συνεχής παρακολούθηση των αποτελεσμάτων μπορεί να επιτρέψει τον έγκαιρο εντοπισμό αποκλίσεων και να τεκμηριώσει ενδεχόμενες διορθωτικές παρεμβάσεις. Όπως σημείωσε, δεν αρκεί να καταγράφονται οι αποφάσεις ή οι δημόσιοι πόροι που διατέθηκαν· πρέπει να αξιολογείται τι επιτεύχθηκε, ποιοι ωφελήθηκαν και κατά πόσο τα αποτελέσματα ανταποκρίνονται στους αρχικούς στόχους.
Για τον σκοπό αυτό απαιτείται στενότερη συνεργασία ανάμεσα στους φορείς σχεδιασμού πολιτικής και σε όσους παράγουν και αναλύουν στατιστική πληροφόρηση. Η Στατιστική Υπηρεσία μπορεί να παρέχει τεκμηρίωση και να υποστηρίζει τον προσδιορισμό κατάλληλων δεικτών, χωρίς να υποκαθιστά τους αρμόδιους φορείς στην επιλογή ή την αξιολόγηση των πολιτικών τους.
Καλύτερη αξιοποίηση των διοικητικών δεδομένων
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στον μεγάλο όγκο πληροφοριών που βρίσκεται κατανεμημένος σε υπουργεία, υπηρεσίες και οργανισμούς. Η αξιοποίηση και η διασύνδεση αυτών των διοικητικών δεδομένων, με σεβασμό στη νομοθεσία, στο στατιστικό απόρρητο και στην προστασία προσωπικών δεδομένων, μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα και την έγκαιρη παραγωγή των επίσημων στατιστικών.
Παράλληλα, μπορεί να περιορίσει το κόστος συλλογής στοιχείων και την επιβάρυνση επιχειρήσεων και πολιτών. Η προτεραιότητα, κατά τον κ. Καραγιώργη, δεν είναι πάντοτε η συλλογή περισσότερων δεδομένων, αλλά η καλύτερη αξιοποίηση όσων διαθέτει ήδη η πολιτεία.
Αυτό προϋποθέτει σύγχρονες υποδομές, αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ των δημόσιων φορέων και ολοκληρωμένη προσέγγιση στη διακυβέρνηση των δεδομένων. Πρόκειται, όπως ανέφερε, για πρόκληση που αφορά συνολικά τη δημόσια διοίκηση και όχι μόνο τη Στατιστική Υπηρεσία.
Ανεξαρτησία και αντικειμενικότητα
Ο Διευθυντής της Υπηρεσίας ξεκαθάρισε ότι η στενή συνεργασία με τα κέντρα λήψης αποφάσεων δεν περιορίζει την ανεξαρτησία της. Αντιθέτως, η επιστημονική ανεξαρτησία και η αντικειμενικότητα είναι τα στοιχεία που καθιστούν τη συμβολή της αξιόπιστη και χρήσιμη.
Καταλήγοντας, ανέφερε ότι η ποιότητα της οικονομικής διακυβέρνησης εξαρτάται τόσο από τη δυνατότητα λήψης αποφάσεων όσο και από την ικανότητα κατανόησης της πραγματικότητας, παρακολούθησης των συνεπειών και έγκαιρης αναπροσαρμογής των πολιτικών.
Ως πρόκληση για την επόμενη δεκαετία έθεσε την ενίσχυση της σύνδεσης μεταξύ στατιστικής πληροφόρησης, οικονομικής ανάλυσης και δημόσιας πολιτικής, με τελικό ζητούμενο καλύτερες αποφάσεις, αποτελεσματικότερες πολιτικές και βελτίωση της ευημερίας των πολιτών.
Στην εκδήλωση παρέστησαν, μεταξύ άλλων, η Υφυπουργός παρά τω Προέδρω και ο Υπουργός Οικονομικών. Κύριος ομιλητής ήταν ο Πρόεδρος του Δημοσιονομικού Συμβουλίου, δρ Ανδρέας Χαραλάμπους, ενώ συμμετείχε και ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Κύπρου.
Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία – Gov.cy
