Την ολοκλήρωση και παραλαβή του ιδιόκτητου τερματικού του ΚΟΔΑΠ στο Ενεργειακό Κέντρο Βασιλικού, ενός έργου αξίας άνω των €50 εκατ., ανέδειξε ο Υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας Μιχάλης Δαμιανού κατά την 23η ετήσια τακτική Γενική Συνέλευση του Οργανισμού. Το έργο ενισχύει τη δυνατότητα άμεσης αξιοποίησης των εθνικών αποθεμάτων πετρελαιοειδών σε περίπτωση διαταραχής του εφοδιασμού.
Σύμφωνα με τον Υπουργό, το τερματικό ολοκληρώθηκε και παραλήφθηκε στα τέλη Ιουνίου του 2026. Αποτελείται από επτά δεξαμενές, στις οποίες αποθηκεύεται πλέον το μεγαλύτερο μέρος των ιδιόκτητων αποθεμάτων του Κυπριακού Οργανισμού Διαχείρισης Αποθεμάτων Πετρελαιοειδών.
Η κατασκευαστική αξία του έργου υπερβαίνει τα €50 εκατομμύρια. Όπως ανέφερε ο κ. Δαμιανού, η λειτουργία του περιορίζει σημαντικά το κόστος διατήρησης των αποθεμάτων σε σύγκριση με τη φύλαξή τους σε ενοικιαζόμενους χώρους τρίτων.
Αποθέματα για 90 ημέρες καθαρών εισαγωγών
Ο ΚΟΔΑΠ έχει αναλάβει τη διατήρηση αποθεμάτων πετρελαίου που αντιστοιχούν σε 90 ημέρες καθαρών εισαγωγών. Τα αποθέματα πρέπει να παραμένουν διαθέσιμα και φυσικά προσβάσιμα, ώστε να μπορούν να αποδεσμευτούν όταν προκύπτουν προβλήματα στον εφοδιασμό της χώρας με πετρελαιοειδή.
Ο Υπουργός συνέδεσε τη σημασία τους με τις γεωπολιτικές αναταράξεις και τις εχθροπραξίες στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, οι οποίες επηρεάζουν τις διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού και αυξάνουν την αβεβαιότητα στις ενεργειακές αγορές.
Υπογράμμισε επίσης ότι η Κύπρος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενα καύσιμα και παραμένει ενεργειακά απομονωμένη, χωρίς διασύνδεση ηλεκτρισμού ή αερίου με το ευρωπαϊκό δίκτυο. Υπό αυτές τις συνθήκες, η διατήρηση αποθεμάτων εντός της χώρας θεωρείται κρίσιμη για την προστασία της οικονομίας και την ομαλή λειτουργία του κράτους σε έκτακτες περιστάσεις.
Απελευθέρωση αεροπορικών καυσίμων τρία διαδοχικά έτη
Ο κ. Δαμιανού ανέφερε ότι το 2023, το 2024 και το 2025 απελευθερώθηκαν στην αγορά εθνικά αποθέματα αεροπορικών καυσίμων. Η απόφαση αποσκοπούσε στην άμεση αντιμετώπιση προβλημάτων εφοδιασμού και της απρόβλεπτης αύξησης της κατανάλωσης λόγω της κατάστασης στο Ισραήλ και στη Λωρίδα της Γάζας.
Η αυξημένη ζήτηση συνδέθηκε με τη μαζική αποχώρηση από τις συγκεκριμένες περιοχές και τον επαναπατρισμό, μέσω Κύπρου, χιλιάδων πολιτών ξένων χωρών. Κατά τον Υπουργό, τα περιστατικά αυτά κατέδειξαν στην πράξη την ανάγκη για άμεσα διαθέσιμα αποθέματα και γρήγορη επιχειρησιακή αντίδραση.
Όπως σημείωσε, δεν αρκεί μόνο η ύπαρξη των προβλεπόμενων ποσοτήτων. Απαιτείται τα αποθέματα να έχουν την κατάλληλη ποιότητα, να ανανεώνονται κατά διαστήματα με τη συνδρομή των μελών του ΚΟΔΑΠ, να φυλάσσονται σε ασφαλείς και λειτουργικά προσβάσιμες εγκαταστάσεις και να μπορούν να διατεθούν χωρίς καθυστέρηση.
Η διαχείρισή τους πρέπει παράλληλα να λαμβάνει υπόψη τις μεταβολές της αγοράς, το κόστος αποθήκευσης, τις δυνατότητες μεταφοράς και τις ιδιαίτερες ανάγκες του κυπριακού ενεργειακού συστήματος.
Σύστημα πυρόσβεσης για το Ενεργειακό Κέντρο Βασιλικού
Ο Υπουργός αναφέρθηκε ακόμη στα έργα για τη φυσική ασφάλεια, την αστυνόμευση, την πρόληψη κινδύνων και την προστασία του Ενεργειακού Κέντρου Βασιλικού, όπου βρίσκεται το μεγαλύτερο μέρος των ενεργειακών υποδομών της Κύπρου.
Παράλληλα προωθείται η σύσταση φορέα διακυβέρνησης του Ενεργειακού Κέντρου, σε συνεργασία με τα άλλα εμπλεκόμενα υπουργεία.
Το κράτος έχει αναθέσει στον ΚΟΔΑΠ τον σχεδιασμό και την κατασκευή συστήματος πυρόσβεσης για ολόκληρο το Ενεργειακό Κέντρο Βασιλικού. Η ολοκλήρωσή του αναμένεται τον Φεβρουάριο του 2027.
Κλείνοντας, ο κ. Δαμιανού τόνισε την ανάγκη συνεχούς συνεργασίας μεταξύ του ΚΟΔΑΠ, των μελών του και του Υπουργείου, ώστε η χώρα να παραμένει προετοιμασμένη για ενδεχόμενη κρίση εφοδιασμού. Επισήμανε ότι η ενεργειακή ασφάλεια απαιτεί διαρκή επαγρύπνηση, επαρκείς υποδομές και αποτελεσματικό συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων.
Πηγή: Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας
