Την καταδίκη κατηγορουμένου και τις ποινές φυλάκισης 18 και τεσσάρων ετών σε υπόθεση 72 κιλών κάνναβης ακύρωσε το Εφετείο, κρίνοντας ότι το Κακουργιοδικείο Λεμεσού δεν του είχε εξηγήσει πλήρως τα δικαιώματά του πριν από την κατάθεσή του.
Το Εφετείο διαπίστωσε ότι η δίκη «δεν ήταν έγκυρη» και διέταξε την επανάληψή της ενώπιον Κακουργιοδικείου με διαφορετική σύνθεση, το συντομότερο δυνατό.
Η επιλογή που δεν εξηγήθηκε στον κατηγορούμενο
Με απόφαση ημερομηνίας 21 Σεπτεμβρίου 2026, το Εφετείο έκανε δεκτούς τους λόγους έφεσης που αφορούσαν τον τρόπο ενημέρωσης του εφεσείοντα για τις επιλογές του ως προς την κατάθεσή του.
Αφού έκρινε ότι υπήρχε εκ πρώτης όψεως υπόθεση, το Κακουργιοδικείο τού ανέφερε ότι μπορούσε είτε να καταθέσει ενόρκως είτε να ασκήσει το δικαίωμα της σιωπής. Δεν τον ενημέρωσε, ωστόσο, ότι μπορούσε επίσης να προβεί σε ανώμοτη δήλωση χωρίς να υποβληθεί σε αντεξέταση.
Η παράλειψη κρίθηκε ουσιώδης. Το πρωτόδικο δικαστήριο είχε εφαρμόσει τροποποίηση του περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου, η οποία τέθηκε σε ισχύ τον Απρίλιο του 2022 και κατήργησε το δικαίωμα του κατηγορουμένου να προβεί σε ανώμοτη δήλωση.
Όταν τα δικαιώματα εξηγήθηκαν στον εφεσείοντα, τον Ιούνιο του 2022, η τροποποίηση βρισκόταν ήδη σε ισχύ. Κατά την κρίση του Εφετείου, όμως, δεν μπορούσε να εφαρμοστεί στη συγκεκριμένη υπόθεση, επειδή η επίδικη πράξη, η καταχώρηση της υπόθεσης και η έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας είχαν προηγηθεί της νομοθετικής αλλαγής.
Το ζήτημα της αναδρομικής ισχύος
«Είναι καλώς γνωστό ότι ένας νόμος δεν θεωρείται ότι έχει αναδρομική ισχύ εκτός εάν ο ίδιος προβλέπει κάτι τέτοιο ή εάν αφορά μόνο διαδικαστικά θέματα», σημείωσε το Εφετείο.
Διευκρίνισε ότι η επίμαχη νομοθετική πρόνοια δεν αφορούσε το διαδικαστικό μέρος της επεξήγησης των δικαιωμάτων βάσει του Άρθρου 74(1)(γ) του Κεφ. 155, αλλά το ουσιαστικό μέρος του άρθρου, δηλαδή τα ίδια τα δικαιώματα του κατηγορουμένου στο συγκεκριμένο στάδιο.
Ως εκ τούτου, έκρινε ότι το Κακουργιοδικείο εφάρμοσε εσφαλμένα τον τροποποιητικό νόμο σαν να είχε αναδρομική ισχύ.
Οι κατηγορίες και οι ποινές
Ο κατηγορούμενος είχε κριθεί ένοχος από το Κακουργιοδικείο Λεμεσού τον Αύγουστο του 2022 σε πέντε από τις έξι κατηγορίες που αντιμετώπιζε.
Οι κατηγορίες αφορούσαν, μεταξύ άλλων, συνωμοσία για παράνομη κατοχή και κατοχή με σκοπό την προμήθεια, εισαγωγή ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β —72 κιλών κάνναβης— καθώς και κατοχή και κατοχή με σκοπό την προμήθεια.
Για την κατοχή με σκοπό την προμήθεια του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 18 ετών, ενώ για την εισαγωγή καταδικάστηκε σε φυλάκιση τεσσάρων ετών.
Ο εφεσείων προσέβαλε την καταδίκη του προβάλλοντας 11 λόγους και την ποινή με τέσσερις λόγους. Το Εφετείο έκρινε ότι το σφάλμα στην ενημέρωσή του αρκούσε για την ακύρωση τόσο της καταδίκης όσο και της ποινής, χωρίς να εξετάσει τους υπόλοιπους λόγους.
«Επιτακτική υποχρέωση του δικαστηρίου»
Στην απόφαση επισημαίνεται ακόμη ότι, μετά την κατάθεση του εφεσείοντα, το ίδιο Κακουργιοδικείο επέτρεψε σε άλλον κατηγορούμενο της ίδιας υπόθεσης να προβεί σε ανώμοτη δήλωση. Ενέκρινε το σχετικό αίτημά του, απορρίπτοντας ένσταση της Κατηγορούσας Αρχής.
Το γεγονός ότι ο εφεσείων επέλεξε τελικά να καταθέσει ενόρκως δεν διαφοροποίησε την κρίση του Εφετείου, καθώς δεν είχε προηγουμένως ενημερωθεί για όλες τις διαθέσιμες επιλογές.
«Δεν θα μπορούσε να έχει οποιαδήποτε σημασία η από μέρους του εφεσείοντα επιλογή να καταθέσει ενόρκως», αναφέρεται στην απόφαση.
Το Εφετείο χαρακτήρισε την πλήρη ενημέρωση του κατηγορουμένου για τα δικαιώματά του «επιτακτική υποχρέωση του δικαστηρίου» και έκρινε ότι η μη τήρηση των σχετικών διατάξεων «εκθεμελιώνει την καταδίκη».
Διαπιστώνοντας «κακοδικία», ακύρωσε την καταδίκη και την επιβληθείσα ποινή. «Διαπιστώνεται η ύπαρξη κακοδικίας, αποτέλεσμα της οποίας δεν μπορεί να είναι άλλο παρά ακύρωση της καταδίκης και της επιβληθείσας ποινής λόγω της μη εγκυρότητας της δίκης», ανέφερε.
Παράλληλα, διέταξε τη διεξαγωγή νέας δίκης με διαφορετική σύνθεση Κακουργιοδικείου, «το συντομότερο δυνατό».
Πηγή: ΚΥΠΕ
