Σχεδόν στα €3,7 εκατ. ανήλθε η συνολική αξία των περιστατικών απάτης στις πληρωμές στην Κύπρο το δεύτερο εξάμηνο του 2025, καταγράφοντας αύξηση 16%, σύμφωνα με στατιστική έκθεση της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου (ΚΤΚ). Την ίδια περίοδο, ο αριθμός των περιστατικών μειώθηκε κατά 5%.
Συνολικά καταγράφηκαν περίπου 14.000 περιστατικά. Παρά την αύξηση της αξίας τους, η ΚΤΚ αναφέρει ότι η απάτη στις πληρωμές παρέμεινε σε σχετικά χαμηλά επίπεδα στην Κύπρο, με τα ποσοστά για τα περισσότερα μέσα πληρωμής να βρίσκονται κάτω από τον μέσο όρο της ζώνης του ευρώ.
Υψηλή η μέση αξία στις μεταφορές πιστώσεων
Στις μεταφορές πιστώσεων, η Κύπρος κατέγραψε τη μεγαλύτερη μέση αξία συναλλαγής που συνδεόταν με περιστατικό απάτης μεταξύ των χωρών της ζώνης του ευρώ.
Κάθε τέτοιο περιστατικό είχε κατά μέσο όρο αξία €6.300 στην Κύπρο, έναντι €1.800 στη ζώνη του ευρώ. Το ποσό ήταν υψηλότερο και από τη μέση αξία των μεταφορών πιστώσεων γενικά στην Κύπρο, η οποία διαμορφώθηκε στα €4.500.
Σύμφωνα με την ΚΤΚ, αυτό σημαίνει ότι «ακόμη και περιορισμένος αριθμός περιστατικών απάτης μπορεί να συνδέεται με σημαντικές οικονομικές ζημιές».
Οι μεταφορές πιστώσεων συγκέντρωσαν €2 εκατ., ή το 56% της συνολικής αξίας των περιστατικών απάτης στην Κύπρο. Ακολούθησαν οι πληρωμές με κάρτα, με €1,6 εκατ. ή 43%.
Ως προς τον αριθμό των περιστατικών, ωστόσο, οι πληρωμές με κάρτα αντιπροσώπευαν το 93% του συνόλου, με περίπου 13.000 περιπτώσεις.
Η ΚΤΚ σημειώνει ότι στις μεταφορές πιστώσεων οι χρήστες υπηρεσιών πληρωμών —καταναλωτές και επιχειρήσεις— επωμίζονται διαχρονικά περίπου το 95% των συνολικών ζημιών από απάτη. Στις πληρωμές με κάρτα και το ηλεκτρονικό χρήμα, το μεγαλύτερο μέρος των ζημιών επιβαρύνει άλλα εμπλεκόμενα μέρη.
Στο διαδίκτυο το 96% των περιστατικών με κάρτες
Οι πληρωμές με κάρτα με φυσική παρουσία σε σημεία πώλησης αποτελούν το 70% των συναλλαγών με κάρτα στην Κύπρο, αλλά αντιστοιχούν μόλις στο 4% των περιστατικών απάτης.
Αντίθετα, οι διαδικτυακές πληρωμές αποτελούν το 30% των συναλλαγών με κάρτα, αλλά συγκέντρωσαν το 96% των περιστατικών και το 94% της συνολικής αξίας της απάτης με κάρτες.
Το ποσοστό απάτης στις πληρωμές με πιστωτικές κάρτες ήταν περίπου 1,5 φορά υψηλότερο από εκείνο των χρεωστικών καρτών, τόσο ως προς τον αριθμό όσο και ως προς την αξία.
Η κυρίαρχη μορφή απάτης στις μεταφορές
Στις μεταφορές πιστώσεων, κυρίαρχη μορφή απάτης ήταν η «χειραγώγηση του πληρωτή από τον δράστη της απάτης». Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο κάτοχος λογαριασμού εξαπατάται ώστε να μεταφέρει χρήματα σε λογαριασμό που ελέγχεται από τον δράστη.
Η συγκεκριμένη μορφή αντιπροσώπευε το 70% των περιστατικών απάτης στις μεταφορές πιστώσεων, ενώ το υπόλοιπο 30% αφορούσε μη εγκεκριμένες συναλλαγές πληρωμής.
Οι άμεσες μεταφορές πιστώσεων παρουσίασαν υψηλότερα ποσοστά απάτης από τις συμβατικές. Στην Κύπρο, το ποσοστό απάτης στις άμεσες μεταφορές, σε όρους αξίας, ήταν κατά μέσο όρο περίπου διπλάσιο.
Η μέση αξία συναλλαγής που συνδεόταν με απάτη στις άμεσες μεταφορές πιστώσεων ανήλθε στα €3.400, ξεπερνώντας κατά περισσότερο από δύο φορές τη μέση αξία των άμεσων μεταφορών γενικά, η οποία ήταν €1.500.
Η ΚΤΚ αναφέρει ότι η Επαλήθευση Δικαιούχου (Verification of Payee – VoP), η οποία κατέστη υποχρεωτική από τον Οκτώβριο του 2025 για τους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών στη ζώνη του ευρώ, αναμένεται να συμβάλει στον περιορισμό της απάτης στις ηλεκτρονικές μεταφορές πιστώσεων. Η επίδρασή της δεν αποτυπώνεται ακόμη στα στοιχεία της έκθεσης.
Περισσότερα περιστατικά στις διασυνοριακές συναλλαγές
Παρότι η πλειονότητα των συναλλαγών στην Κύπρο αφορά εγχώριες πληρωμές, τα περισσότερα περιστατικά απάτης συνδέονται με διασυνοριακές συναλλαγές.
Παράλληλα, η εφαρμογή αυστηρής εξακρίβωσης ταυτότητας πελάτη (Strong Customer Authentication – SCA) συνδέεται με σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά απάτης. Στην Κύπρο, το ποσοστό απάτης σε πληρωμές με κάρτα χωρίς SCA ήταν σχεδόν τετραπλάσιο ως προς τον αριθμό και σχεδόν τριπλάσιο ως προς την αξία, σε σύγκριση με τις συναλλαγές στις οποίες εφαρμόστηκε SCA.
Στη ζώνη του ευρώ, η συνολική αξία των περιστατικών απάτης αυξήθηκε κατά 8%, φτάνοντας τα €1,9 δισ. το δεύτερο εξάμηνο του 2025. Ο αριθμός των περιστατικών παρέμεινε ουσιαστικά αμετάβλητος, περίπου στα εννέα εκατομμύρια.
Η ΚΤΚ καταλήγει ότι, παρά τα σχετικά χαμηλά επίπεδα απάτης στην Κύπρο, η συγκέντρωση των περιστατικών στις διαδικτυακές και διασυνοριακές συναλλαγές, καθώς και στις μεταφορές πιστώσεων υψηλής αξίας, «καθιστά αναγκαία τη συνεχή ενίσχυση των μέτρων πρόληψης και των μηχανισμών διαχείρισης των σχετικών κινδύνων».
Πηγή: ΚΥΠΕ
