- Η ψηφιακή άδεια οδήγησης θα αποθηκεύεται στο κινητό, αλλά θα διατηρείται και η επιλογή φυσικής κάρτας.
- Οι νέοι 17-18 ετών θα οδηγούν μόνο με συνοδό που πληροί συγκεκριμένα κριτήρια ηλικίας και εμπειρίας.
- Η δοκιμαστική περίοδος για νέους οδηγούς θα διαρκεί τουλάχιστον δύο χρόνια με αυστηρότερους κανόνες ασφαλείας.
- Η ανανέωση αδειών θα περιλαμβάνει πιο συστηματικό έλεγχο σωματικής και ψυχικής ικανότητας οδήγησης.
- Η στέρηση άδειας για σοβαρές παραβάσεις θα ισχύει πανευρωπαϊκά, περιορίζοντας την οδήγηση παραβατών σε άλλες χώρες.
Ψηφιακή άδεια οδήγησης στο κινητό, οδήγηση με συνοδό από τα 17, δοκιμαστική περίοδος τουλάχιστον δύο ετών για τους νέους οδηγούς και πανευρωπαϊκή αναγνώριση σοβαρών στερήσεων άδειας φέρνει το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο που θα επηρεάσει σταδιακά και τους οδηγούς στη Λεμεσό.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε την Τετάρτη, 29 Ιουλίου 2026, τη στρατηγική εφαρμογής των νέων οδηγιών, με στόχο να βοηθήσει τα κράτη μέλη να περάσουν από τη νομοθεσία στην πράξη. Για την Κύπρο, το κρίσιμο σημείο είναι ότι οι περισσότερες αλλαγές δεν εφαρμόζονται άμεσα, αλλά θα πρέπει πρώτα να ενσωματωθούν στην εθνική νομοθεσία.
Το δίπλωμα περνά στο κινητό
Η σημαντικότερη αλλαγή για την καθημερινότητα των οδηγών είναι η καθιέρωση μιας ενιαίας ψηφιακής άδειας οδήγησης της ΕΕ. Το δίπλωμα θα μπορεί να αποθηκεύεται στο Ευρωπαϊκό Πορτοφόλι Ψηφιακής Ταυτότητας και να επιδεικνύεται από κινητό τηλέφωνο ή άλλη συμβατή συσκευή.
Η ψηφιακή μορφή θα γίνει σταδιακά η βασική επιλογή, ωστόσο οι πολίτες θα εξακολουθούν να έχουν δικαίωμα να ζητούν φυσική κάρτα ή και τις δύο μορφές ταυτόχρονα. Οι τεχνικές προδιαγραφές για την ασφάλεια, τη διαλειτουργικότητα και την προστασία των προσωπικών δεδομένων θα καθοριστούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Οδήγηση με συνοδό από τα 17
Οι νέοι θα μπορούν να αποκτούν άδεια κατηγορίας Β από την ηλικία των 17 ετών, αλλά μέχρι να συμπληρώσουν τα 18 θα οδηγούν μόνο με συνοδό στο μπροστινό κάθισμα.
Με βάση την ευρωπαϊκή οδηγία, ο συνοδός θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 24 ετών, να κατέχει την αντίστοιχη άδεια για περισσότερα από πέντε χρόνια και να μην είχε στερηθεί το δικαίωμα οδήγησης κατά την προηγούμενη πενταετία.
Για τις σχολές οδηγών και τις οικογένειες στη Λεμεσό, η αλλαγή αυτή σημαίνει νέο μοντέλο εκπαίδευσης, με περισσότερη πρακτική εμπειρία υπό επίβλεψη πριν από την πλήρη ανεξάρτητη οδήγηση.
Δοκιμαστική περίοδος τουλάχιστον δύο ετών
Κάθε νέος οδηγός θα περνά από δοκιμαστική περίοδο διάρκειας τουλάχιστον δύο ετών. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να προβλέπουν αυστηρότερους κανόνες ή κυρώσεις για οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ και να λαμβάνουν μέτρα κατά της χρήσης ναρκωτικών ουσιών και της μη χρήσης ζώνης ή παιδικού καθίσματος.
Η στόχευση στους νέους οδηγούς δεν είναι τυχαία. Τα ευρωπαϊκά στοιχεία δείχνουν ότι, παρότι αποτελούν περίπου το 8% των οδηγών αυτοκινήτου, σε δύο στα πέντε θανατηφόρα τροχαία εμπλέκεται οδηγός ή αναβάτης κάτω των 30 ετών.
Αλλάζουν εκπαίδευση και εξετάσεις
Η εκπαίδευση και οι εξετάσεις θα δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην προστασία πεζών, ποδηλατών και χρηστών μικροκινητικότητας, στους κινδύνους από τα τυφλά σημεία και στη διάσπαση προσοχής από το κινητό.
Οι υποψήφιοι θα πρέπει επίσης να γνωρίζουν καλύτερα τη λειτουργία των συστημάτων υποβοήθησης οδηγού, την ασφαλή χρήση σύγχρονων τεχνολογιών και την αντιμετώπιση επικίνδυνων συνθηκών στον δρόμο.
Πιο συστηματικός έλεγχος ικανότητας οδήγησης
Πριν από την πρώτη έκδοση και κατά την ανανέωση της άδειας θα εξετάζεται πιο συστηματικά η σωματική και ψυχική ικανότητα οδήγησης. Για τις άδειες αυτοκινήτου και μοτοσικλέτας, τα κράτη μέλη μπορούν να επιλέξουν ιατρική εξέταση, αυτοαξιολόγηση ή εθνικό σύστημα παρακολούθησης, ενώ για τις βαριές κατηγορίες η ιατρική εξέταση παραμένει υποχρεωτική.
Η γενική διάρκεια ισχύος για τις συνήθεις κατηγορίες αυτοκινήτου και μοτοσικλέτας ορίζεται στα 15 χρόνια. Μπορεί να περιορίζεται στα 10 χρόνια όταν η άδεια χρησιμοποιείται και ως έγγραφο ταυτοποίησης, ενώ επιτρέπονται συχνότεροι έλεγχοι μετά την ηλικία των 65 ετών.
Οι σοβαρές στερήσεις θα ακολουθούν τον οδηγό
Με το νέο σύστημα, η στέρηση άδειας για σοβαρή παράβαση σε ένα κράτος μέλος θα μπορεί να εφαρμόζεται και από τη χώρα που εξέδωσε την άδεια. Έτσι περιορίζεται το σημερινό κενό που μπορεί να επιτρέπει σε έναν παραβάτη να συνεχίζει να οδηγεί σε άλλη χώρα της ΕΕ.
Η ρύθμιση καλύπτει σοβαρές περιπτώσεις, όπως οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ ή ναρκωτικών, υπερβολική ταχύτητα και πρόκληση θανάτου ή σοβαρού τραυματισμού από επικίνδυνη οδήγηση.
Πότε θα ισχύσουν στην Κύπρο
Η βασική οδηγία προβλέπει ότι τα κράτη μέλη πρέπει να υιοθετήσουν τα περισσότερα εθνικά μέτρα έως τις 26 Νοεμβρίου 2028 και να τα εφαρμόσουν από τις 26 Νοεμβρίου 2029. Το σύστημα συνοδευόμενης οδήγησης από τα 17 προβλέπεται να εφαρμόζεται από τις 26 Νοεμβρίου 2028.
Η στρατηγική της Επιτροπής θα στηρίξει τα κράτη με τεχνικές οδηγίες, πρότυπα, διασυνοριακή συνεργασία και παρακολούθηση της εφαρμογής. Μέχρι να ολοκληρωθεί η κυπριακή νομοθετική διαδικασία, οι οδηγοί στη Λεμεσό συνεχίζουν να ακολουθούν τους υφιστάμενους κανόνες.
Η ανάγκη για ταχύτερη πρόοδο στην οδική ασφάλεια παραμένει έντονη. Σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της Επιτροπής, περίπου 19.400 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στους δρόμους της ΕΕ το 2025. Στην Κύπρο καταγράφηκαν 46 θάνατοι ανά εκατομμύριο κατοίκων, αυξημένοι κατά 10% σε σύγκριση με το 2024.
Ο ευρωπαϊκός στόχος είναι μείωση των θανάτων και των σοβαρών τραυματισμών κατά 50% έως το 2030 και μηδενικοί θάνατοι στους δρόμους έως το 2050.
