Τη συνέχιση της κρατικής στήριξης προς τους σιτηροπαραγωγούς, με νέα σχέδια για το αυξημένο κόστος πετρελαίου και λιπασμάτων, προανήγγειλε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, μιλώντας σε δείπνο του Διοικητικού Συμβουλίου της Παγκύπριας Οργάνωσης Σιτηροπαραγωγών.
Ο Πρόεδρος ανέδειξε τον πρωτογενή τομέα ως ζήτημα ασφάλειας για τη χώρα και επανέλαβε ότι η Κύπρος αντιτίθεται σε ενδεχόμενη μείωση των κονδυλίων της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων στις Βρυξέλλες για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο.
Ανέφερε ότι κοινός στόχος της Κυβέρνησης και των παραγωγών είναι η ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα, η αναβάθμιση του βιοτικού επιπέδου των γεωργών, η προσέλκυση της νέας γενιάς και η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της σιτηροπαραγωγής.
Παραγωγική χρονιά, αλλά με προβλήματα εμπορίας
Σύμφωνα με τον κ. Χριστοδουλίδη, η φετινή χρονιά ήταν ιδιαίτερα παραγωγική σε σύγκριση με προηγούμενες περιόδους, δημιουργώντας αισιοδοξία μετά τις διαδοχικές χρονιές ανομβρίας.
Παράλληλα, επισήμανε ότι παρουσιάστηκαν προβλήματα εμπορίας λόγω του αφθώδους πυρετού. Σε αυτά προστίθενται οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, οι ανομβρίες, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, οι απώλειες σοδειών και το υψηλό κόστος παραγωγής, το οποίο, όπως είπε, επιβαρύνθηκε περαιτέρω από τον πόλεμο στην Ουκρανία και την κρίση στη Μέση Ανατολή.
Χαρακτήρισε την ανομβρία ως το σημαντικότερο πρόβλημα για τα κυπριακά σιτηρά και ως τον βασικό λόγο για την καταβολή αποζημιώσεων από την Κυβέρνηση.
Ενισχύσεις €35 εκατ. από το 2019
Ο Πρόεδρος ανέφερε ότι από το 2019 μέχρι σήμερα ο ευρύτερος κλάδος των σιτηρών κατέβαλε εισφορές περίπου €9,5 εκατ., ενώ οι κρατικές ενισχύσεις ανήλθαν συνολικά σε περίπου €35 εκατ.
Μόνο για τις ανομβρίες του 2024 και του 2025, σημείωσε, καταβλήθηκαν από το Ταμείο Προστασίας και Ασφάλισης της Γεωργικής Παραγωγής ποσά πέραν των €25 εκατ. Πρόσθεσε ότι, όταν προέκυψε σχετική ανάγκη, διατέθηκαν επιπλέον πιστώσεις μέσω συμπληρωματικού προϋπολογισμού που αποφασίστηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο.
Για την αντιμετώπιση των ξηροθερμικών συνθηκών του 2025 στους κλάδους των σιτηρών και των κτηνοτροφικών φυτών καταβλήθηκαν ενισχύσεις συνολικού ύψους €4,5 εκατ.
Επιπρόσθετα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε την καταβολή €4,6 εκατ., ποσό που αφορά και την Κύπρο, στο πλαίσιο έκτακτης στήριξης γεωργικών κλάδων για τις συνθήκες του 2025. Η χρηματοδότηση θα διατεθεί σε κλάδους για τους οποίους τεκμηριώθηκε απώλεια εισοδήματος πέραν του καθορισμένου ορίου.
Μεταξύ των κλάδων που προτείνονται για ενίσχυση περιλαμβάνονται τα σιτηρά, καθώς και κτηνοτροφικοί κλάδοι που επηρεάστηκαν από την αύξηση του κόστους των ζωοτροφών το 2025.
Νέα σχέδια για πετρέλαιο και λιπάσματα
Ο κ. Χριστοδουλίδης είπε ότι εφαρμόστηκε σχέδιο συνολικού ύψους €1 εκατ. για επιλέξιμους γεωργούς που υπέβαλαν αίτηση για κάλυψη μέρους του κόστους αγοράς λιπασμάτων, φυτοφαρμάκων και άλλων γεωργικών εφοδίων. Μέσω των σχεδίων αυτών δόθηκε πρόσθετη στήριξη και στους σιτοπαραγωγούς.
Παράλληλα, το Υπουργείο Γεωργίας προετοιμάζει δύο νέα σχέδια ενίσχυσης για γεωργούς και γεωργικές επιχειρήσεις, μετά την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για έκτακτη χρηματοδοτική στήριξη λόγω του κόστους ενέργειας και λιπασμάτων.
Τα δύο σχέδια αναμένεται να ολοκληρωθούν μέχρι τις αρχές του 2027, με συνολικό εκτιμώμενο κόστος €1,5 εκατ. Θα αφορούν το αυξημένο κόστος του «χρωματισμένου» αγροτικού πετρελαίου και τις υψηλότερες τιμές των λιπασμάτων.
Νέα χρηματοδοτικά προϊόντα για αγρότες
Ο Πρόεδρος αναφέρθηκε επίσης στην προσπάθεια διευκόλυνσης της πρόσβασης των αγροτών σε χρηματοδότηση, ώστε να μπορούν να πραγματοποιούν επενδύσεις για την ανάπτυξη των εκμεταλλεύσεών τους.
Όπως είπε, το πλαίσιο λειτουργίας και συνεργασίας, το οποίο διαμορφώθηκε έπειτα από συζητήσεις με τις τράπεζες μέσω του Συνδέσμου Τραπεζών Κύπρου, έχει ολοκληρωθεί και εγκριθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο. Μετά την πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος υποβλήθηκαν ήδη δύο αιτήσεις συμμετοχής από τραπεζικά ιδρύματα.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να οριστικοποιηθούν και να υπογραφούν οι σχετικές συμφωνίες, ώστε τα νέα χρηματοδοτικά προϊόντα να καταστούν διαθέσιμα στους αγρότες.
Διαβούλευση για τη νέα ΚΑΠ
Ο κ. Χριστοδουλίδης χαρακτήρισε βασικό εργαλείο στήριξης των αγροτών το Στρατηγικό Σχέδιο ΚΑΠ 2023-2027, συνολικής χρηματοδότησης €454 εκατ.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η σιτοκαλλιέργεια λαμβάνει το μεγαλύτερο ποσοστό των άμεσων πληρωμών που καταβάλλονται ετησίως, οι οποίες ανήλθαν περίπου σε €24,5 εκατ. για το 2025.
Από αυτόν τον μήνα, το Υπουργείο Γεωργίας αρχίζει ευρεία διαβούλευση για την κατάρτιση του νέου σχεδίου της ΚΑΠ για την περίοδο μετά το 2027. Στόχος είναι ο καθορισμός προτεραιοτήτων για τη στήριξη του εισοδήματος των παραγωγών και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του πρωτογενούς τομέα.
Ο Πρόεδρος αναφέρθηκε ακόμη στο ζήτημα των φετινών αποθεμάτων. Είπε ότι ανέμενε συγκεκριμένα στοιχεία πριν από το ταξίδι του στην Αίγυπτο, ώστε να εξεταστούν ενέργειες για κάλυψη της παραγωγής, κάνοντας επίσης αναφορά σε ενδεχόμενες ανάγκες στην Ιορδανία και στην επικείμενη επίσκεψη του Προέδρου του Ισραήλ στην Κύπρο.
Κατά την ομιλία του ευχαρίστησε δημόσια την τέως Υπουργό Γεωργίας Μαρία Παναγιώτου για το έργο της στον πρωτογενή τομέα και κάλεσε τους παραγωγούς να συνεχίσουν να καταθέτουν εισηγήσεις προς την Κυβέρνηση.
Τόνισε, τέλος, ότι η επισιτιστική ασφάλεια της Κύπρου εξαρτάται από την πορεία του πρωτογενούς τομέα και χαρακτήρισε τους παραγωγούς στενούς συνεργάτες της Κυβέρνησης στην προσπάθεια ενίσχυσής του.
Πηγή: Προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας
