Την ανάγκη έμπρακτης ευρωπαϊκής αλληλεγγύης προς τα κράτη υπό μεταναστευτική πίεση, αποτελεσματικών επιστροφών και νόμιμων οδών εργασίας ανέδειξε ο Υφυπουργός Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας, Νικόλας Ιωαννίδης, μιλώντας την Τρίτη στο Cyprus Forum, στη Λευκωσία.
Ο κ. Ιωαννίδης επικεντρώθηκε στην εφαρμογή του νέου ευρωπαϊκού Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, τονίζοντας ότι το νέο νομικό πλαίσιο δεν αρκεί από μόνο του. Όπως ανέφερε, η αποτελεσματικότητά του θα κριθεί από την εφαρμογή του και από την έγκαιρη, ουσιαστική στήριξη των κρατών που αντιμετωπίζουν αυξημένες πιέσεις.
Πρόσβαση της Κύπρου στον Μηχανισμό Αλληλεγγύης
Η αναγνώριση της Κύπρου από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως κράτους υπό μεταναστευτική πίεση έδωσε στη χώρα πρόσβαση στον Μηχανισμό Αλληλεγγύης. Η Κυπριακή Δημοκρατία επέλεξε ως βασική μορφή στήριξης τις μετεγκαταστάσεις.
Ο Υφυπουργός διευκρίνισε ότι οι μετεγκαταστάσεις λειτουργούν συμπληρωματικά προς το Σύμφωνο, το οποίο αποτελεί το κύριο ευρωπαϊκό πλαίσιο για την αλληλεγγύη και τη διαχείριση της μετανάστευσης.
Επανέλαβε, παράλληλα, τη θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας ότι «η αλληλεγγύη και η ευθύνη πάνε μαζί». Αναφέρθηκε στις υποχρεώσεις προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των ευάλωτων προσώπων που απορρέουν από το διεθνές και το ευρωπαϊκό δίκαιο, σημειώνοντας ότι πρέπει να συνυπολογίζονται οι δυνατότητες κάθε κράτους.
Για την Κύπρο, είπε, το μικρό μέγεθος, η συνεχιζόμενη κατοχή και οι περιορισμένες υποδομές και δυνατότητες φιλοξενίας καθιστούν αναγκαία τη διατήρηση των μεταναστευτικών αριθμών σε διαχειρίσιμα επίπεδα. Στόχος είναι να παραμένει βιώσιμο το σύστημα ασύλου και να μπορεί να προσφέρει προστασία σε όσους πραγματικά τη χρειάζονται.
Πάνω από το 75% των επιστροφών είναι εθελοντικές
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις επιστροφές όσων δεν δικαιούνται να παραμείνουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τις οποίες χαρακτήρισε ουσιαστικό μέρος της συνολικής διαχείρισης του μεταναστευτικού.
Σύμφωνα με τον κ. Ιωαννίδη, περισσότερο από το 75% των επιστροφών από την Κύπρο πραγματοποιείται εθελοντικά. Η εθελοντική επιστροφή αποτελεί την προτιμώμενη επιλογή, ενώ υπάρχει και η δυνατότητα αναγκαστικών επιστροφών.
Νόμιμες οδοί με βάση τις ανάγκες της εργασίας
Ο Υφυπουργός αναφέρθηκε και στη νόμιμη μετανάστευση και την κινητικότητα εργαζομένων, υπογραμμίζοντας την ανάγκη σαφούς διάκρισης μεταξύ ασύλου και νόμιμης μετανάστευσης.
Όπως είπε, η Κυβέρνηση επιδιώκει ισορροπία ανάμεσα στην αντιμετώπιση της παράτυπης μετανάστευσης και στη δημιουργία νόμιμων οδών για όσους θέλουν να έρθουν στην Κύπρο για εργασία.
Ανέφερε ότι πέραν του 80% των αιτήσεων ασύλου που υποβάλλονται στην Κύπρο κρίνονται αβάσιμες και απορρίπτονται, εκτιμώντας ότι πολλοί από όσους φτάνουν στη χώρα επιδιώκουν στην πραγματικότητα να εργαστούν.
Στο πλαίσιο αυτό, η Κύπρος έχει συνάψει από το 2024 συμφωνία κινητικότητας με την Αίγυπτο, ενώ αντίστοιχη συμφωνία με την Ινδία βρίσκεται στο τελικό στάδιο ολοκλήρωσης.
Οι τέσσερις άξονες της νόμιμης μετανάστευσης
Ο κ. Ιωαννίδης παρουσίασε τέσσερις βασικούς άξονες για τη νόμιμη μετανάστευση. Ο πρώτος αφορά τη σύνδεση της μετανάστευσης για εργασία με τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς. Για τον εντοπισμό τους, το Υφυπουργείο συνεργάζεται με το Υπουργείο Εργασίας και τους κοινωνικούς εταίρους.
Ο δεύτερος άξονας αφορά τις δικλίδες προστασίας και τους αποτελεσματικούς ελέγχους, ώστε οι εργοδότες να εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις τους, να αποτρέπεται η εκμετάλλευση και να προστατεύονται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Την ίδια ώρα, οι μετανάστες οφείλουν να τηρούν τους όρους των αδειών παραμονής τους.
Ο τρίτος άξονας προβλέπει την αξιοποίηση ευρωπαϊκών εργαλείων για την προσέλκυση ανθρώπινου δυναμικού από τρίτες χώρες. Ο Υφυπουργός επισήμανε ότι η οικονομία δεν χρειάζεται μόνο εργαζομένους χαμηλής ειδίκευσης, αλλά και εξειδικευμένο προσωπικό, αναφερόμενος στην ευρωπαϊκή Blue Card και στο EU Talent Pool.
Τέταρτος άξονας είναι η ένταξη όσων διαμένουν νόμιμα στην Κύπρο. Για πρώτη φορά καταρτίστηκε Εθνική Στρατηγική για την Ένταξη, η οποία εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο τον Φεβρουάριο του 2026 και βρίσκεται στο στάδιο της εφαρμογής.
Η στρατηγική δίνει έμφαση στην εκμάθηση της γλώσσας, την επαγγελματική κατάρτιση και την εξοικείωση των υπηκόων τρίτων χωρών με τον πολιτισμό, το πολιτικό σύστημα και τη δομή της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ο κ. Ιωαννίδης συνέδεσε την αποτελεσματική ένταξη με την αντιμετώπιση του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και της δημιουργίας γκέτο.
Καταλήγοντας, τόνισε ότι η μεταναστευτική πολιτική δεν περιορίζεται στην αντιμετώπιση των παράτυπων ροών και στις επιστροφές. Όπως είπε, η μετανάστευση μπορεί να συμβάλει θετικά στην κυπριακή κοινωνία και οικονομία, με την κυβερνητική πολιτική να επιδιώκει ισορροπία ανάμεσα στην προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τις ανάγκες της οικονομίας και τη διασφάλιση των συμφερόντων του κράτους.
Πηγή: ΚΥΠΕ
