Σοβαρές περιγραφές για τις συνθήκες στις οποίες φέρεται να ζούσε ο 14χρονος Στυλιανός Κωνσταντίνου, ο οποίος έθεσε τέρμα στη ζωή του το 2019, ακούστηκαν ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας.

Στο επίκεντρο της ακροαματικής διαδικασίας της Πέμπτης βρέθηκαν οι αναφορές μάρτυρος που διετέλεσε συνδετική λειτουργός για την περίπτωση του παιδιού την περίοδο 2010-2011, αλλά και η εκτίμησή της ότι υπήρχε περιθώριο για ουσιαστικότερες παρεμβάσεις από τις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας.

Οι αναφορές που καταγράφηκαν από το σχολείο

Κατά τη διαδικασία έγινε αναφορά σε έκθεση της μάρτυρος ημερομηνίας 7 Απριλίου 2011, η οποία είχε διαβιβαστεί στην αρμόδια Επαρχιακή Επιτροπή. Η έκθεση περιλάμβανε πληροφορίες που, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στο Δικαστήριο, είχαν μεταφερθεί από τη δασκάλα του Στυλιανού.

Στο περιεχόμενο της έκθεσης γινόταν λόγος για ένα περιβάλλον που προκαλούσε έντονη ανησυχία. Μεταξύ άλλων, καταγράφονταν αναφορές για ακραία κακοποίηση αδέσποτων ζώων στον χώρο της κατοικίας, για κατανάλωση νεκρών ζώων από τη φάρμα και για ισχυρισμούς ότι ο πατέρας οδηγούσε το παιδί να παρακολουθεί σφαγές ζώων.

Παράλληλα, στο Δικαστήριο ακούστηκαν αναφορές για σοβαρά προβλήματα υγιεινής στο σπίτι, μεταξύ των οποίων παρουσία ποντικών και κατσαρίδων, καθώς και πληροφορίες ότι το παιδί σε αρκετές περιπτώσεις δεν έφερνε πρόγευμα στο σχολείο.

«Δεν ήταν απλώς λερωμένος από το παιχνίδι»

Η μάρτυρας περιέγραψε εικόνα γενικότερης ατημελησίας του Στυλιανού. Κατά την αντεξέτασή της, όταν της υποβλήθηκε ότι η εικόνα του παιδιού θα μπορούσε να οφείλεται στο παιχνίδι στην αυλή ή στην αμμοδόχο, απάντησε ότι η εντύπωση που είχε αποκομίσει δεν αφορούσε μεμονωμένους λεκέδες ή σκόνες.

Όπως ανέφερε, αυτό που της είχε προκαλέσει εντύπωση ήταν η συνολική εικόνα παραμέλησης που παρουσίαζε το παιδί. Πρόσθεσε ότι υπήρξαν περιπτώσεις κατά τις οποίες ο Στυλιανός φέρεται να έλεγε στη δασκάλα του ότι δεν ήταν καθαρός ή ότι η μητέρα του δεν τον φρόντιζε.

Σύμφωνα με τη μάρτυρα, όταν τα ζητήματα αυτά τέθηκαν ενώπιον της μητέρας, εκείνη τα αρνήθηκε, με αποτέλεσμα να καταγράφεται αντίφαση ανάμεσα στα όσα φέρεται να ανέφερε το παιδί και στις θέσεις της οικογένειας.

Η σχολική συνοδός και η αλλαγή στη συμπεριφορά

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στη σχολική ζωή του Στυλιανού. Η μάρτυρας ανέφερε ότι η παρουσία της σχολικής συνοδού ήταν καθοριστική για την καθημερινή λειτουργικότητα του παιδιού, καθώς τον βοηθούσε να παρακολουθεί το μάθημα, να εντοπίζει το σωστό σημείο στα βιβλία και να επανέρχεται στην εργασία του όταν έχανε τη συγκέντρωσή του.

Η ίδια περιέγραψε αλλαγή στη συμπεριφορά του παιδιού μετά από συγκεκριμένο περιστατικό, αναφέροντας ότι έγινε πιο εσωστρεφής, απομονωνόταν, μιλούσε ελάχιστα και έδειχνε έντονα δυστυχισμένος.

Το ζήτημα των καταγγελιών από παιδιά

Απαντώντας σε ερωτήσεις της υπεράσπισης, η μάρτυρας ανέφερε ότι τόσο παιδιά όσο και ενήλικες μπορεί να πουν ψέματα. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι κάθε αναφορά αξιολογείται και διερευνάται με βάση το περιεχόμενο, τα διαθέσιμα στοιχεία και το συνολικό πλαίσιο της υπόθεσης.

Όπως σημείωσε, ακόμη και αν ένα παιδί εμφανίζεται περιποιημένο, οποιαδήποτε καταγγελία για κακοποίηση θα έπρεπε να αποτελέσει αντικείμενο διερεύνησης. Για τις αναφορές του Στυλιανού σχετικά με την κατάσταση στο σπίτι, είπε ότι ορισμένες περιγραφές παιδιών μπορεί να είναι υπερβολικές ή να μη μεταφέρονται κυριολεκτικά, γι’ αυτό και εξετάζονται πάντοτε σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα δεδομένα.

Η υπεράσπιση αμφισβήτησε τη βάση των εκτιμήσεων

Κατά την αντεξέταση, οι συνήγοροι υπεράσπισης έθεσαν ερωτήματα για την ακρίβεια των αναμνήσεων της μάρτυρος, τις συνθήκες υπό τις οποίες είχε συναντήσει τον Στυλιανό στο Δημοτικό Σχολείο Αγίας Βαρβάρας και τη βάση των εκτιμήσεων που διατύπωσε ενώπιον του Δικαστηρίου.

Η μάρτυρας ανέφερε ότι, όταν είχε δώσει κατάθεση στην Αστυνομία, είχε βασιστεί στις προσωπικές της σημειώσεις, οι οποίες έχουν κατατεθεί ως τεκμήρια. Διευκρίνισε ότι στην παρούσα κατάθεσή της αναφέρεται σε όσα θυμάται από τα γεγονότα.

Η υπεράσπιση των λειτουργών των ΥΚΕ υπέβαλε ότι η άποψη της μάρτυρος πως η λειτουργός που χειριζόταν την υπόθεση την περίοδο 2010-2011 θα μπορούσε να πράξει περισσότερα αποτελεί προσωπική θέση και δεν στηρίζεται αποκλειστικά στο εγχειρίδιο του 2002 για τα καθήκοντα των λειτουργών σε περιστατικά βίας στην οικογένεια.

Η μάρτυρας ανέφερε ότι είχε μελετήσει τα εγχειρίδια του 2002 και του 2017, ενώ συμφώνησε ότι ορισμένα από τα συμπεράσματά της βασίζονταν σε πληροφορίες που είχαν μεταφερθεί από τον ίδιο τον Στυλιανό ή από άλλα πρόσωπα. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι αναφορές για την κατάσταση της κατοικίας είχαν γίνει και από πρόσωπα που είχαν επισκεφθεί τον χώρο.

Συνεχίζεται η διαδικασία

Η ακροαματική διαδικασία αναμένεται να συνεχιστεί την Παρασκευή στις 11:00, με τη συνέχιση της αντεξέτασης της μάρτυρος από τους υπόλοιπους συνηγόρους υπεράσπισης.

Η υπόθεση αφορά τη διερεύνηση των συνθηκών θανάτου του 14χρονου Στυλιανού Κωνσταντίνου και πιθανές ευθύνες τόσο εντός της οικογένειας όσο και από πλευράς κρατικών υπηρεσιών. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι ισχυρισμοί για κακοποίηση ή παραμέληση, η γνώση και στάση της οικογένειας, καθώς και το κατά πόσο οι αρμόδιοι λειτουργοί αξιολόγησαν και διαχειρίστηκαν επαρκώς τις πληροφορίες που είχαν ενώπιόν τους.